: Kaynak ve atıf gösterme şekli ile ilgili önemli duyuru

A. KAYNAKLARIN VE ALINTILARIN METİN İÇERİSİNDE GÖSTERİLMESİ

1. Metin içinde gönderme ve ya alıntıları ifade etmek için dipnot yapılmaz. Bunun yerine ilgili bölüm sonunda parantez açılır ve “Soyadı yayın yılı: sayfa numarası” şeklinde kısa bilgi verilir. Kitaplardan yapılan alıntılarda sayfa bilgisi mutlaka parantez içindeki bilgiler arasında yer almalıdır.

Örnekler:

  • …gösterilmiştir (Tezcan 1994: 15).
  • Araştırma dili, büyük ölçüde terimlerden oluşur. Dolayısıyla “terimler, bilim ve sanat kavramlarını karşılayan özel anlamlı sözcüklerdir” (Özdemir 1973: 18).

2. Metin içerisindeki kaynaklarla ilgili künye bilgileri dışında bir açıklama gerekiyorsa, bu amaçla cümlenin ya da kelimenin sonunda numaralandırma yapılarak dipnot ya da son not sisteminden yararlanılabilir. Örneğin yazarın unvanı, çalıştığı kurum ve uzmanlık alanı ya da bir terimin anlamı, hatırlatma notu verme gibi amaçlar için bu yöntem kullanılabilir.

Örnek:

  • …tanımlanmıştır1.
  • …oranlanmış ortalamalardır2.

3. Eğer metin içinde başka bir metne sadece gönderme yapılmışsa ya da başka bir metinden ilham alınmış; ama bu ilham, yazarın kendi plânlaması ve anlatımıyla ortaya konmuşsa, tırnak işareti kullanılmadan, ilgili metinden sonra parantez içinde “Soyadı yayın yılı: sayfa numarası” bilgileri verilir.

Örnek:

  • …anlaşılmıştır (Tezcan 1994: 52).

4. Eğer metinde başka bir metinden alıntıya yer verilecekse tırnak işareti mutlaka kullanılmalıdır. Alıntılanan metin, bir paragraf oluşturacak boyutta ise farklı bir biçimlendirme (daha küçük punto) ile verilmelidir. Kaynak metinle ilgili bilgilerin verilmesinde, yukarıdaki hususlara dikkat edilmelidir.

Örnek:

  • Özdemir (1973: 18)’e göre, “terimler bilim ve sanat kavramlarını karşılayan özel anlamlı sözcüklerdir.”

5. Eğer aynı yazarın aynı yılda yayımlanan iki ya da daha fazla sayıdaki eserine atıfta bulunulması gerekiyorsa, yazarın ilk atıfta bulunulan eseri yukarıdaki örnekte olduğu gibi gösterilirken, aynı tarihli ikinci (varsa ve gerekliyse üçüncü) eseri tarihin yanına alfabenin ilk harfi (aynı yazarın diğer eserleri için de alfabenin sırasıyla diğer harfleri) yazılarak gösterilmelidir.

Örnek:

  • …olduğu saptanmıştır (Phan 2009: 52). Benzer biçimde, …olduğuna yönelik önemli bir kanıt elde edilmiştir (Phan 2009a: 125). Phan (2009b) yaş ve cinsiyet değişkenlerine odaklandığı diğer çalışmasında ise…

6. Alıntılanan metin, orijinal kaynaktan değil de ondan yararlanan bir kaynaktansa; yani dolaylı alıntı yapılıyorsa bu durum, parantez içinde kısa künye bilgileri verilirken şöyle belirtilir: Orijinal kaynağın yazarının soyadı yayın yılı: sayfa; Aktaran: soyadı yayın yılı: sayfa.

Örnek:

  • … (Arat 1951: 74; Aktaran: Tezcan 1994: 49).

7. Metin içinde alıntı ya da gönderme yapılan metnin yazarı birden fazlaysa yazarların soyadları arasında “virgül” ve “ve bağlacı” kullanılır. Ancak yazar sayısı üçten fazlaysa ilk yazarın soyadından sonra vd. (ve diğerleri) ifadesinin kullanımı daha uygundur.

Örnek:

  • …(Eckman, Tezcan ve Zülfikar 2004: 132).
  • … (İhsanoğlu vd. 2008: 133).

8. Herhangi bir ifade ya da açıklama için birden çok yazara atıfta bulunmak gerekiyorsa kaynak gösterimi aynı parantez içerisinde, yazarların soyadlarının baş harfleri dikkate alınarak ve alfabetik bir sırayla yapılmalıdır.

Örnek:

  • ...olarak ifade edilebilir (Demirel 2004: 33; Ercilasun 1983: 59; Rencher 2002: 123; Sönmez 2007: 77; Stevens 1996: 36; Yang 2003: 39).

9. Kaynakla ilgili bilgiler verilirken eksiklikler varsa; söz gelimi yayın yeri ya da yayıncı bilgisi kitapta yer almamışsa bu bilgiler verilmez; ancak sıralamada herhangi bir değişiklik yapılmaz.

10. Alıntı, bir makaleden yapılmışsa, alıntının yapıldığı sayfa numarası parantez içi bilgilerde verilir. Kaynaklar bölümünde ise makalenin sayfa aralıkları bilgisine yer verilmelidir. Makalenin bütününe gönderme yapılmışsa bu kez parantez içi bilgilerde de sayfa aralıkları belirtilmelidir.

Örnek:

  • … (Duman 1997: 113-129).

11. İnternet kaynaklarından yapılan alıntılar parantez içerisinde ve alıntının yapıldığı kaynağa doğrudan ulaşmaya imkân sağlayacak şekilde tam olarak verilmelidir. İnternet adresinin uzun kodlamalar içermesi durumunda kaynağın ana adresinin ardından ilk uzantısı verilerek atıfta bulunulabilir. Bununla birlikte, internet adresinin sonuna virgül konulduktan sonra bilginin hangi tarihte elde edildiği yazılmalı ve ardından “erişildi” kelimesi eklenmelidir.

Örnek:

  • Özgenç (2012) ...olarak ifade etmektedir (http://www. Algoritmaconsulting.com /makale. asp?id=14, 17 Kasım 2014’te erişildi).
  • …ifade edilmektedir (Özgenç 2012, http://www.algoritmaconsulting. com/makale. asp?id=14, 17 Kasım 2014’te erişildi).

12. Ülkemizde bibliyografya hazırlamayla ya da alıntılamayla ilgili uygulamalarda tam bir birlik sağlandığını söylemek mümkün değildir. Uygulamalar arasında bazı farklılıklar bulunmaktadır. Bu farklılıkların daha çok nokta, virgül kullanımı, çok yazarlı künyelerde kısaltma yapma gibi ayrıntılarla ilgili oldukları da unutulmamalıdır. Bu durumda akademisyenin tercihlerinde tutarlı olması, önem kazanmaktadır.

 

B. KAYNAKLARIN KAYNAKLAR KISMINDA GÖSTERİLMESİ

Kaynaklar kısmında yer alacak olan eserlerin tümü asılı tarzda ve 1,25 cm(1 tab) girintili olarak yazılmalıdır. Metin içerisinde atıfta bulunulan kaynakların gösterimine ilişkin örneklere aşağıda yer verilmiştir.

Kitap Örnekleri

Aksan, Doğan (1990). Her Yönüyle Dil. III. Cilt. Ankara: TDK Yayınları.

Ergin, Muharrem (2009). Dede Korkut Kitabı. II.Cilt. Ankara: TDK Yayınları.

Timurtaş, F. Kadri (2005). Eski Türkiye Türkçesi. Ankara: Akçağ Yayınları.

Karahan, Leyla (1996). Anadolu Ağızlarının Sınıflandırılması. Ankara: Akçağ Yayınları.

 

rkçeye Çevrilmiş Kitaplarla ilgili Örnekler

Gegenfurtner, R. Karl (2005). Beyin ve Algılama. Çev. B. Konukman. İstanbul: İnkılap Kitabevi.

Nunes, Terezinha ve Bryant, Peter (2008). Çocuklar ve Matematik: Matematik Öğretiminde Yeni Adımlar. Çev. S. Koçak. İstanbul: Doruk Yayıncılık.

 

Editörlü Kitaplarla İlgili Örnekler

Editör ya da editörler aracılığıyla birden çok yazarın makalelerinin belirli bir konu çerçevesinde bir araya getirildiği kitaplara kaynaklar listesinde yer verilirken, öncelikle alıntı yapılan yazarın adı ve makalesinin adı yazılmalıdır. Editörün adının yalnızca baş harfi ve soyadının tamamı yazılmalıdır. Eğer tek editör söz konusu ise parantezin içerisine (ed.), birden çok editör söz konusu ise (eds.) yazılmalıdır. Kitabın adı italik harflerle yazıldıktan ve parantez içerisinde alıntının yapıldığı kısmın başlangıç ve bitiş sayfalarına yer verildikten sonra “içinde” kelimesi yazılmalıdır. Son olarak, kitabın nerede ve hangi yayınevi tarafından basıldığına ilişkin bilgilere yer verilmelidir.

 

Güzel, Ahmet (1998). “Türkiye Ekonomisinde Gelişmeler”. Türkiye Ekonomisi. Ed. A. Güryılmaz. Ankara: Turhan Kitabevi. 18-38.

Türer, Osman (2005). “Osmanlı Toplumunda Tasavvuf ve Sufiler”. Osmanlı Anadolusunda Tarikatların Genel Dağılımı. Ed. A. Yaşar Ocak. Ankara: TTK Yayınları. 207-246.

 

Türkçeye Çevrilmiş Editörlü Kitaplarla İlgili Örnek

Kagan, Jerome (2001). “Doğuştan Utangaç mısınız?”. Çev. D. Duman. Zihnin halleri: Beynimizin Bizi Nasıl Biz Yaptığına Dair Yeni Keşifler. Ed. R. Conlan. Ankara: Phoenix Yayınevi. 29-52.

 

Makale Örnekleri

Makalelerle ilgili kaynak gösteriminde yazar adı ya da adları kitaplarla ilgili kaynak gösterimiyle aynıdır. Derginin adında yer alan her kelimenin baş harfi büyük ve italik olarak yazılmalıdır. Derginin adı yazıldıktan sonra ise derginin sayısı ve varsa cilt numarası yazılır. Son olarak, makalenin başlangıç ve bitiş sayfa sayılarına yer verilir.

 

Aktay, Yasin (1999). “Aklın Sosyolojik Soy Kütüğü: Soy Akıldan Tarihsel ve Toplumsal Akla Doğru”. Toplum ve Bilim 82: 114-140.

Elma, Cevat vd. (2009). “Medya Okuryazarlığı Dersinin Okul Müdürlerinin Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 36: 87-96.

Gündoğdu, Cengiz (2007). “Aşık Sümmani’de Aşkın Metafiziği”. Tasavvuf İlmi ve  Akademik Araştırma Dergisi 8 (18): 113-154.


Türkçeye Çevrilmiş Makalenin Kaynaklarda Gösterilmesi

Bernard, Alan (2000). “Uluslararası Anlaşmazlıkların Çözümlenmesinde Yeni Yaklaşımlar”. Çev. R. Sirmen. Dış Politika, 4(3): 110-132.

 

Baskıdaki Makalenin Kaynaklarda Gösterilmesi

Baskıdaki makale kavramı yayına kabul edilmiş, ancak sayfa numaraları ve dergi sayısı henüz verilmemiş olan makaleleri ifade etmektedir. Günümüzde uluslararası akademik dergilerin büyük bir çoğunluğu yayına kabul edilen makaleleri editör ya da editörler tarafından uygun görülen bir sayıda yer almalarından bir süre önce baskıdaki makaleler (Articles in press) başlığı altında ve dijital nesne tanımlayıcı (Digital Object Identifier: DOI) bilgisiyle birlikte yayımlamaktadır. Bu makalelerin kaynaklar kısmında gösterimleri aşağıdaki gibi olmalıdır.

 

Randall, Jennifer ve Engelhard, George (2010). Examining The Grading Practices of Teachers. Teaching and Teacher Education, doi:10.1016/j.tate.2010.03.008.

 

Yayımlanmamış Tezlerin Kaynaklarda Gösterilmesi

Doğru, Elif (2010). 3-6 Yaş Grubu Çocukların “Müziksel iletişim Boyutları Ölçeği’nin Geliştirilmesi”. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Bolu: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

 

Konur, Fatih (2011). Yeni Yaklaşımlar Çerçevesinde Türkiye’de Bölgesel Gelişmişlik Farklarının Analizi. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Bolu: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

 

Kılıç, Zuhal (2013). Kadın Spor Yöneticilerin Labirentteki Yolculuğu: Liderlik Becerileri, Algılanan Engeller Ve Toplumsal Cinsiyet Rolleri. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Bolu: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

 

Özmen, Aslı (2013). Kapalı Döngü Tedarik Zinciri Ağ Tasarımı: Türkiye Cep Telefonu Yeniden Üretimi Karma Tam Sayılı Model Önerisi. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Bolu: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

 

Yasaların Kaynaklarda Gösterilmesi

Milli Eğitim Temel Kanunu (24 Haziran 1973). Resmi Gazete, 1739/14574.

 

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası (1982).

 

Derleme Eserlerden Yapılan Alıntıların Kaynaklarda Gösterilmesi

Derleme eserlerin kaynaklarda gösterimi kitaplarla aynı şekilde yapılmalıdır. Ancak, yazar ya da yazarların adlarından sonra parantez içerisinde “derleyen” yer almalıdır.

 

Özel, Oktay ve Öz, Mehmet (drl.) (2000). Söğüt’ten İstanbul’a, Osmanlı Devleti’nin Kuruluşu Üzerine Tartışmalar. Ankara: İmge Kitabevi.

 

Bildiri Kitaplarında Basılan, Kongre ve Konferanslarda Sunulan Bildirilerin Kaynaklarda Gösterilmesi

Tüylüoğlu, Şevket ve Konur, Fatih (2013). “Türkiye’de Et Piyasası ve Bolu Tavukçuluk Sektörünün Değerlendirilmesi”. 1. Bolu Sektörel Kalkınma Sempozyumu. Bolu: Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Maltepe Üniversitesi ve Bolu Ticaret ve Sanayi Odası.

 

Editörlü Kitaplarda Basılan Bildirilerin Kaynaklarda Gösterilmesi

Türer, Osman (2005). “Osmanlı Toplumunda Tasavvuf ve Sufiler”. Osmanlı Anadolu’sunda Tarikatların Genel Dağılımı. Ed. A. Yaşar Ocak. Ankara: T.T.K. Yayınları. 207-246.

 

Gazetelerden Yapılan Alıntıların Kaynaklarda Gösterilmesi

Kızılot, Şükrü (7 Kasım 2009). “Neriman Teyzenin Torunu Evlenince Vergiden Kurtulacak”. Hürriyet Gazetesi. 31.

 

İnternet Kaynaklarının Gösterilmesi

İnternet kaynaklarından (bloglar,  forum siteleri, kişisel   internet sayfaları vb.) yapılan alıntılar kaynaklar kısmında erişim tarihleri belirtilerek aşağıdaki gibi gösterilmelidir.

 

Wallerstein, Immanuel  (2011). “Tüm Yurttaşlar mı? Kimi Yurttaşlar mı? Yurttaşlığın Oluşumu”, ( http://www.sendika.org/2011/03/tum-yurttaslar-mi-kimi-yurttaslar-mi-yurttas ligin-olusumu1-immanuel-wallerstein/, 10 Mayıs 2013’te erişildi).

 

http://www. algoritmaconsulting. com/makale.asp?id=14, 17 Kasım 2014’te erişildi.

http://journals.tubitak.gov.tr/kitap/maknasyaz/index.html, 3 Haziran 2012’de erişildi.

Akar, Ali (2012). http://www.aliakar.com, 9 Şubat 2015’te erişildi.