CUMHURİYET DÖNEMİ ORTAÖĞRETİM MANTIK DERS KİTAPLARINDA BİYOLOJİ TEORİLERİ VE POZİTİVİZM ETKİLERİ

Ekrem Ziya DUMAN, DİLEK BAŞERER

Öz


Çalışmanın amacı, Cumhuriyet dönemi ortaöğretim mantık ders kitaplarında metodoloji başlığı altında biyolojide yer alan canlılar hakkındaki teorilerden pozitivizme geçişi göstererek pozitivizmin etkilerini ortaya koymaktır. Bu amaç ile 1924, 1935 ve 1957 mantık dersi öğretim programları çerçevesinde ele alınan Cumhuriyet dönemi ortaöğretim mantık kitapları incelenmiştir. Bu inceleme ise doküman inceleme yoluyla gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizinde, nitel bir analiz yöntemi olan içerik analizi kullanılmıştır. Cumhuriyet dönemi ortaöğretim mantık ders kitaplarında yer alan biyoloji teorilerine ilişkin felsefi ve ilmi teoriler olarak kategorilere ayrılan teoriler mekanizim, dinamizim, organizim, 18. yy Cuvier türlerin değişmezliği, 18. yy. Lemarck transformizm, 19. yy. Darwin tabii ayıklama teorisi ile 20. yy. Hgo De Vries mütasyon temaları olarak ele alınmıştır. Bu temalar doğrultusunda kitaplarda ele alınan tanımların nasıl olduğu, ne şekilde benzerlik ya da farklılık gösterdiği ortaya konulmuş ve bu temalar ile pozitivizm aralarında ilişki kurularak bulgular elde edilmiştir. Bulgular sonucunda 1957 programına kadar pozitivizmin mantık ders kitapları üzerinde yoğun şekilde etkisi olduğu görülmüş, bu programdan sonra pozitivizmin etkisinin azaldığı belirlenmiştir. 


Tam Metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.11616/AbantSbe.

Bu makaleye yapılan atıflar

  • Bu makaleye yapılan atıf(lar) tespit edilememiştir.



İletişim Adresi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 14030 Gölköy-BOLU

Tel: 0 374 253 49 65 Faks: 0 374 253 49 71

E-posta: sbedergi@ibu.edu.tr